W roku 1955 Afrykański Kongres Narodowy i organizacje o zbliżonych poglądach utworzyły Kongres Ludowy; wydał on Kartę Wolności nawołującą do przyznania równych praw wszystkim obywatelom bez względu na rasę. W reakcji na to w następnym roku rząd aresztował 156 osób, łącznie z przywódcami Afrykańskiego Kongresu Narodowego, Albertem Luthuli i Nelsonem Mandelą, których oskarżono o zdradę stanu. Jeszcze brutalniej uderzono w kampanię Kongresu, prowadzoną bez użycia przemocy, 21 marca 1960 roku, gdy w Sharpeville policja otworzyła ogień do protestujących przeciwko obowiązkowi posiadania przepustek; zginęło 69 osób, a jeszcze więcej odniosło rany. Był to szok dla światowej opinii publicznej. Masakrę potępiła ONZ; pod presją międzynarodową w 1961 roku Związek Południowej Afryki opuścił Wspólnotę Narodów i ogłoszono powstanie Republiki Południowej Afryki. Mimo dotkliwej izolacji międzynarodowej, rząd RPA kontynuował swą politykę, tłumiąc niepokoje społeczne poprzez aresztowania i delegalizację Afrykańskiego Kongresu Narodowego oraz innych ugrupowań opozycyjnych.